A. Phần bên ngoài.  

Đứng trên đường Phạm Hộ Pháp nhìn thẳng vào mặt tiền Báo Ân Từ, chúng ta thấy có:

• Một từng trệt.
• Một từng lầu :
• Bên trên có 2 lớp mái ngói âm dương màu đỏ chói với mái cong cong như các chùa ở Á Đông.
• Chính giữa nhô lên cao một cái tháp cao hình vuông có 4 từng với 3 lớp mái ngói cong đỏ vây quanh
• Trên nóc tháp là một hoa sen lớn,
• Có cây thu lôi cao vút ở chính giữa. Tháp vuông 4 từng nầy dùng làm Tháp chuông của Báo Ân Từ.

Trên cây thu lôi, có gắn một hình chữ VAN làm bằng đèn ống, đặt trong một vòng tròn lớn cũng làm bằng đèn ống. Ban đêm, bật điện cho cháy các đèn nầy, chúng ta thấy chữ VAÏN và vòng tròn bao quanh hiện sáng trên bầu trời đêm rất đẹp.

Nơi từng lầu, ngay chính giữa phần lan can phía trước, dựng cố định một cây dài hơi xiên ra trước , dùng làm cái cán treo cây cờ 3 màu vàng xanh đỏ của Đạo Cao Đài.

Nơi từng trệt, chia làm 3 gian, có 3 cửa lớn đi vào bên trong. Hai bên bìa có 2 cầu thang hình xoắn ốc đi lên lầu.

Mặt tiền Báo Ân Từ, bề ngang đo được 18 thước, bề cao từ mặt đất lên tới hoa sen trên nóc Lầu chuông đo được 18 thước. Như thế, bề ngang và bề cao của Mặt tiền Báo Ân Từ đo bằng nhau và bằng 18 thước.

Đi qua phía bên hông, nhìn vào bề dài của Báo Ân Từ, chúng ta thấy bên trên có 3 lớp mái ngói âm dương màu đỏ chói và ở trên nóc có đắp hình một con chim loan rất lớn màu xanh rất đẹp trong tư thế xòe cánh đáp xuống, gọi là chim Thanh loan.

Đây là con chim lịnh của Đức Phật Mẫu dùng để chở Đức Phật Mẫu du hành khắp nơi trong Càn khôn Vũ trụ.

Chỉ có phần mặt tiền của Báo Ân Từ là cất lầu, còn phần sau thì không lầu.

Theo bề dài của Báo Ân Từ, chúng ta đếm được tất cả 14 lồng căn, mỗi lồng căn rộng 4 thước, chia ra :

•  4 lồng căn phía sau cùng, có vách ngăn riêng ra, dùng làm Hậu Điện, trong đó thờ Cửu Huyền Thất Tổ chung, tượng trưng bằng 3 chữ nho PHƯỚC LỘC THỌ.

•  8 căn kế tiếp dùng làm nơi thờ phượng và bái lễ Đức Phật Mẫu. 8 căn nầy tượng trưng Bát Cảnh Cung của Đức Phật Mẫu nơi cõi thiêng liêng.

•  Căn thứ 9 dành cho Ban Nhạc và Đồng nhi đứng tụng kinh khi cúng Đức Phật Mẫu vào Tứ thời mỗi ngày.

•  Kế đó là một vách ngăn, chỉ ngăn phần gian giữa, trên đó có một khung lớn sơn màu trắng, tượng trưng Khí Sanh Quang.

•  Phần bên ngoài tấm vách ngăm nầy là căn thứ 10 , nơi chính giữa có treo một cái ngôi sao lớn nhiều màu sắc, hai bên ngôi sao, trên 2 cây cột là đôi liễn chữ Nho mà 2 chữ khởi đầu là : BÁT QUÁI , phiên âm ra như sau :

Nghĩa là :

Phần đầu của câu liễn số 1 có ý nghĩa giống câu kinh : "Bát hồn vận chuyển hóa thành chúng sanh." trong Phật Mẫu Chơn Kinh,

Nghĩa là : Đức Phật Mẫu vận chuyển 8 phẩm chơn hồn đầu kiếp hóa thành chúng sanh nơi cõi trần.

Chung quanh Báo Ân Từ đều có hành lang rộng bao bọc, phía trước, phía sau và 2 bên. Bề rộng của hành lang đo được 2 thước.

Hai mặt, bên ngoài và bên trong, của hành lang giáp vòng xung quanh Báo Ân Từ đều có vẽ những bức tranh, màu sắc rất đẹp, ghi lại các điển tích xưa về Hiếu, Trung, Nhơn, Nghĩa, có mục đích dạy dỗ con người về phần Nhơn đạo theo Nho giáo.

Nơi mặt tiền Báo Ân Từ, bên ngoài và phía trên, có đắp hình nổi và tô màu 24 bức tranh Nhị thập tứ Hiếu, xem từ bên Nam phái sang Nữ phái, theo thứ tự kể ra như sau :

• 1. Ngu Thuấn
• 2. Hán văn Đế
• 3. Châu Thọ Xương
• 4. Vương Tường
• 5. Ngô Mãnh
• 6. Hoàng Hương
• 7. Đường thị
• 8. Khương Thi
• 9. Đinh Lan
• 10. Lục Tích
• 11. Vương Thôi
• 12. Mạnh Tông
• 13. Quách Cự
• 14. Dương Hương
• 15. Thái Thuận
• 16. Mẫn Tử Khiên
• 17. Tử Lộ
• 18. Lão Lai Tử
• 19. Diễm Tử
• 20. Đổng Vĩnh
• 21. Giang Cách
• 22. Sứu Kiềm Lâu
• 23. Hoàng Đình Kiên
• 24. Tăng Tử.

Hai bên hông Báo Ân Từ, chúng ta đứng bên ngoài nhìn lên phía trên hành lang, gần mái ngói, là các bức tranh vẽ màu sắc rất linh động, đếm các bức tranh từ bên Nam phái, vòng ra phía sau, rồi tiếp qua bên Nữ phái, tất cả được 29 bức, mỗi bức có đề tên, kể ra như sau :

• 1. Lôi Chấn Tử cứu cha thoát nạn.
• 2. Hữu Phước - Lệ Dung.
• 3. Bá Lý Hề.
• 4. Bạch khỉ đến sơn khê.
• 5. Vợ Châu Công.
• 6. Vua Sở đi cầu Đổng Vân trên núi Hoài sơn.
• 7. Hứa Hành chạy loạn tới vườn lê,
• 8. Từ Thức viếng chùa xem hoa.
• 9. Người báu hay của báu.
• 10. Lương Hồng - Mạnh Quang tề mi vẹn đạo.
• 11. Vua Hiên Viên tu đắc đạo.
• 12. Người sống hơn đống vàng,
• 13. Đông Lao - Tây Bích.
• 14. Ngài Trầm Quan lớn đi chơi.
• 15. Phật gieo mạ - Ba-ra-hoa-đa (Bharavadja).
• 16. Tôn điệt phế nhi.
• 17. Hoàng tử Việc-Văn-Tôn cùng thê tử kỵ lạc đà qua sa mạc.
• 18. Chúa Jésus Christ bị đóng đinh trên Thập tự giá chịu tội cho loài người.
• 19. Dương Giác Ai tử hữu - Tả Bá Đào.
• 20. Lê Lễ trở về rước gia đình.
• 21. Phật dạy Ra-hầu-la.
• 22. Oán trả oán, oán kia không dứt, Lấy nghĩa đáp đền, oán nọ mới tiêu.
• 23. Phật thuyết pháp tại chùa Linh Sơn.
• 24. Đậu Yên Sơn hữu nhân nghĩa.
• 25. Ngọc Mỹ Nhơn thử quẻ Khương Thượng.
• 26. Tống Hoằng chí trượng phu không đổi.
• 27. Bao Công chẩn bần xứ Trần Châu, Hồn Y thị đội trạng đầu cáo.
• 28. Công Dã Tràng.
• 29. Chiêu Quân cống Hồ.

Bây giờ chúng ta bước vào đứng trong hành lang bên Nam phái và quan sát lần lượt từ phía trước ra tới sau rồi vòng qua phía Nữ phái.

Chúng ta đứng day mặt ra bên ngoài, ngước mặt nhìn lên phía trên, phần trước, chúng ta thấy 9 bức họa lớn, vẽ những sự tích trong Truyện Tây Du Ký, xem từ bên Nam phái qua bên Nữ phái, kể ra như sau :

• 1. Hoa Quả Sơn trứng đá nở Hầu Vương.
• 2. Hầu Vương xưng Tề Thiên Đại Thánh.
• 3. Tiểu long hóa Bạch mã.
• 4. Yêu tinh Hắc Phong cướp cà sa.
• 5. Tam Tạng cứu Tề Thiên thoát khỏi núi Ngũ Hành và thâu làm đồ đệ. Tam Tạng thâu Trư Bát Giới.
• 7. Tam Tạng thâu Sa Tăng.
• 8. Hồng Hài Nhi đốt Tề Thiên.
• 9. Kim Ngư Tinh bắt Tam Tạng.

Chúng ta trở qua hành lang bên Nam phái, đứng bên trong hành lang và hướng ra phía ngoài, nhìn lên phía trên, chúng ta cũng thấy những bức họa liên tiếp từ trước ra sau Hậu Điện, rồi tiếp tục vòng qua Nữ phái, ta cũng đếm được 29 bức họa, theo thứ tự kể ra sau đây :

• 1. Tô Võ.
• 2. Thần đồng vấn Khổng Tử.
• 3. Tôn Tẫn tầm sư học Đạo.
• 4. Phật Nhiên Đăng - Công Chúa Diệu Thiện.
• 5. Khổng Tử tác Xuân Thu.
• 6. Sĩ-Đạt-Ta vượt thành đi tu.
• 7. Tô Huệ chức cẩm hồi văn.
• 8. Châu Văn Vương ngồi ngục.
• 9. Lão Tử giáng sanh.
• 10. Kỉnh Tâm thọ hàm oan.
• 11. Từ Giáp.
• 12. Thành Bình Định, Võ Tánh thiêu mình.
• 13. Trưng Nữ Vương khởi nghĩa.
• 14. Đào Viên kết nghĩa.
• 15. Đường Minh Hoàng du Nguyệt điện.
• 16. Huyền sử Ông Thầy không tên.
• 17. Trung Úy Võ Đông Sơ bình hải khấu.
• 18. Hạng Võ thất thủ thành Cai Hạ.
• 19. Sài - Triệu - Trịnh.
• 20. Hàn Dũ bị đày.
• 21. Tận trung báo quốc.
• 22. Hàn Tín lòn trôn.
• 23. Bạng Duật tương trì, Ngư ông đắc lợi.
• 24. Tích Mạnh Mẫu.
• 25. Tín nhạn.
• 26. Trương Lương dâng dép 3 lần.
• 27. Ngưu Lang - Chức Nữ.
• 28. Thương dương - Võ.
• 29. Mẫu đơn - Trĩ.

(Các độc giả muốn biết rõ các Điển tích trên các bức họa vẽ bên ngoài và bên trong hành lang Báo Ân Từ, xin xem quyển : 91 Điển tích nơi Hành lang Báo Ân Từ).